काठमाडौं । अमेरिका र इरानबीचको तनाव पुनः चुलिएपछि अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ। हर्मुज जलमार्गमा तीनवटा व्यापारिक जहाजमाथि आक्रमण भएको घटनापछि अमेरिकाले इरानविरुद्ध नयाँ सैन्य कारबाही सुरु गरेको तथा तेल व्यापारसम्बन्धी प्रतिबन्ध पुनः कडा बनाएको जनाइएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमका अनुसार संवेदनशील मानिने हर्मुज जलमार्गमा जहाजमाथिको आक्रमणपछि क्षेत्रीय सुरक्षा अवस्था थप तनावपूर्ण बनेको छ। विश्वको ठूलो परिमाणमा तेल ओसारपसार हुने यही समुद्री मार्गमा उत्पन्न अस्थिरताले विश्व ऊर्जा बजारमा तत्काल प्रभाव पारेको छ।
तनाव बढेसँगै अमेरिकी कच्चा तेल (डब्लुटीआई)को मूल्य २.७ प्रतिशतले वृद्धि भएर प्रति ब्यारेल ७२.४० अमेरिकी डलर पुगेको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार मध्यपूर्वमा द्वन्द्व थप चर्किएमा कच्चा तेलको आपूर्तिमा अवरोध आउन सक्ने भएकाले आगामी दिनमा मूल्यमा थप उतारचढाव देखिन सक्ने सम्भावना रहेको छ।
अमेरिकाले इरानमाथि तेल व्यापारसम्बन्धी प्रतिबन्धलाई पुनः कडाइका साथ लागू गरेको छ। यस कदमले विश्व बजारमा तेल आपूर्तिको अवस्थाबारे थप चिन्ता बढाएको छ। हर्मुज जलमार्ग विश्व ऊर्जा आपूर्तिको प्रमुख मार्ग भएकाले त्यहाँ हुने कुनै पनि सुरक्षा चुनौतीले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रत्यक्ष असर पार्ने गरेको छ।
ऊर्जा बजारका जानकारहरूले अमेरिका–इरानबीचको तनाव थप बढेमा विश्वव्यापी ऊर्जा आपूर्ति, ढुवानी लागत तथा इन्धन मूल्यमा दीर्घकालीन प्रभाव पर्न सक्ने बताएका छन्। यसको असर तेल आयातमा निर्भर मुलुकहरूमा इन्धनको मूल्य, मुद्रास्फीति तथा समग्र आर्थिक गतिविधिमा समेत देखिन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
